Son günlerde Türkiye'deki esnafın yaşadığı finansal sıkıntılara dikkat çeken Anahtar Parti Tokat İl Başkanı Av. Hakan Ahmet BİCE, devletin sağladığı devasa desteklere rağmen küçük işletmelerin adeta nefes alamadığını belirtti. BİCE, özellikle kredi erişiminin giderek zorlaşmasının esnafı köşeye sıkıştırdığını ve sistemin dışına ittiğini vurguladı.
Dev Desteklere Rağmen Esnaf Çaresiz: Finansman Kapıları Kapanıyor
Anahtar Parti Tokat İl Başkanı Av. Hakan Ahmet BİCE, esnaf ve sanatkârlara yönelik son dönemde yürürlüğe giren bazı düzenlemeleri mercek altına alarak çarpıcı açıklamalarda bulundu. Türkiye genelinde milyonlarca esnafın ve işletmenin, adeta can suyu olması beklenen finansal desteklerden dahi faydalanamadığını belirten BİCE, durumun vahametine dikkat çekti. 25 Kasım 2025 tarihli 10659 sayılı ve 7 Ocak 2026 tarihli 10812 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında yapılan düzenlemeleri değerlendiren BİCE, "Finans sistemi, ekonominin en kırılgan kesimi olan esnafı sistemin dışına itmektedir" diyerek, mevcut ekonomik politikaların esnafı daha da zor durumda bıraktığını ifade etti. Bu durum, milyonlarca küçük işletmenin geleceği hakkında endişe verici tabloyu gözler önüne seriyor.
Kredi Erişiminde Daralma: Milyonlarca Esnafın Önü Kesiliyor
Türkiye'deki esnaf ve sanatkârların durumuna ilişkin rakamlar adeta kan donduruyor. Bağ-Kur (4/B) siciline kayıtlı 2 milyon 273 bin 109 esnaf ve onlara ait 2 milyon 553 bin 776 işletme olduğunu hatırlatan BİCE, finansmana erişimde yaşanan daralmanın her geçen gün daha da belirginleştiğini vurguladı. BİCE'nin verdiği rakamlar, sorunun boyutunu net bir şekilde ortaya koyuyor: "2021 yılında kredilendirme sistemi içinde bakiyesi bulunan esnaf sayısı 1 milyon 166 bin 482 iken, bu sayı 2025'te 775 bin 851'e geriledi. Bu tablo, küçük esnafın finansman kanalından hızla koptuğunu açıkça göstermektedir." Bu düşüş, esnafın büyüme ve ayakta kalma çabalarını baltalayan kritik bir gelişme olarak öne çıkıyor.
Vadesi Geçmiş Borçlar Kredi Engeli: Çıkmaz Sokak Tuzağı
Yeni düzenlemelerle birlikte kredi başvurusunda bulunan esnafın karşısına çıkan en büyük engellerden biri de "vadesi geçmiş vergi ve SGK borcu olmama" şartı oldu. 29 Kasım 2025 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile getirilen bu koşulun, esnafı adeta bir çıkmaza sürüklediğini belirten BİCE, "Nakit sıkışıklığı yaşayan esnaf, tam da bu borçlarını kapatmak için krediye ihtiyaç duyarken sistemin dışına itiliyor" diyerek, bu politikanın esnafı kayıt dışı borçlanmaya ve iflas riskine doğru ittiğini savundu. Bu durum, acil nakit ihtiyacı olan işletmelerin, zaten içinde bulunduğu finansal zorlukları daha da derinleştirmesine neden oluyor.
GSS Muafiyeti Geçici Bir Nefes: Kalıcı Çözüm Şart
Genel Sağlık Sigortası (GSS) borcu muafiyet süresinin bir yıl daha uzatılması, esnaf cephesinde olumlu karşılansa da, BİCE bu adımın yeterli olmadığını belirtti. 7 Ocak 2026 tarihli 10812 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile getirilen bu düzenlemenin "sadece geçici bir nefes aldıracağını" ifade eden BİCE, "Kalıcı çözüm için adil ve sürdürülebilir bir prim sistemi şarttır" diyerek, kalıcı ve yapısal reformların gerekliliğine dikkat çekti. Esnafın uzun vadeli güvencesi için atılması gereken adımların henüz atılmadığına işaret edildi.
Yeni Vergi Yükleri Maliyeti Artırıyor: İşletmelerin Omzu Ağrıyor
1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren basit usulden gerçek usule geçiş düzenlemesi de esnafın üzerindeki mali yükü daha da ağırlaştıracak. 10380 sayılı kararın getireceği KDV, geçici vergi, stopaj ve defter tutma yükümlülüklerinin işletme maliyetlerini %15–20 oranında artıracağını kaydeden BİCE, özellikle işyeri kiralarında uygulanan %20 stopajın, esnafın nakit akışını daha en başından zedeleyen bir "ön vergi" mekanizmasına dönüştüğünü vurguladı. Bu durum, maliyet artışlarının doğrudan fiyatlara yansıması ve rekabet gücünün azalması endişelerini beraberinde getiriyor.
KURGAN Sistemi ve Ceza Riski: Dijitalleşme Baskısı
1 Ekim 2025'te hayata geçirilen KURGAN dijital denetim sisteminin de esnaf için yeni bir risk faktörü oluşturduğuna dikkat çekildi. Dijital dönüşüme henüz tam olarak adapte olamamış esnafın, yeterli bilgilendirme yapılmaması halinde ağır cezalarla karşılaşabileceği uyarısında bulunan BİCE, bu durumun küçük işletmeler üzerinde ek bir baskı oluşturduğunu belirtti. Teknolojik uyum konusunda yaşanan sıkıntılar, esnafın iş yükünü ve stresini artırıyor.
Anahtar Parti'den 10 Maddelik Kapsamlı Çözüm Paketi
Esnaf ve sanatkârların yaşadığı sorunlara çözüm bulmak amacıyla Anahtar Parti, kapsamlı bir 10 maddelik paket hazırladı. İl Başkanı BİCE tarafından açıklanan öneriler şunları içeriyor:
- Otomatik borç yapılandırmalı kredi modeli
- Kamu borcu kapama amaçlı mikro kredi imkanları
- Gelire endeksli kademeli prim sistemi
- Esnek prim ödeme takvimi oluşturulması
- İşyeri kiralarında stopaj reformu yapılması
- Sektörel KDV oranlarının yeniden düzenlenmesi
- Banka komisyonlarına tavan uygulaması getirilmesi
- Dijital uyum için cezasız rehberlik sürecinin başlatılması
- Genç girişimciler için BAĞ-KUR prim teşviki sağlanması
- Basit usul kira sınırlarının güncellenmesi
Başarının Ölçüsü Kapsayıcılık ve Adalet
Son 23 yılda esnaf ve sanatkârlara sağlanan 740 milyar TL'lik kümülatif kredi hacminin önemli olduğunu kabul eden BİCE, ancak başarının tek ölçüsünün bu hacim olmadığını vurguladı. BİCE, "Esas ölçü, sistemin kapsayıcılığı ve adaletidir" diyerek, finansal desteklerin gerçekten ihtiyaç sahiplerine ulaşması gerektiğinin altını çizdi. Çözüm çağrılarının net olduğunu belirten BİCE, "Vergi ve SGK borcu nedeniyle krediye erişimi toptan engelleyen bu yaklaşım derhal gözden geçirilmeli. Esnafı güçlendirmek, ekonomik olduğu kadar sosyal istikrarın da teminatıdır" ifadeleriyle çağrısını yineledi.
